De rode draad: misinformatie is niet altijd keihard fake news. Soms ontbreekt cruciale context, soms missen mensen simpelweg toegang tot begrijpelijke info. En als de drempel te hoog is, haakt het publiek af. Dat maakt praktische oplossingen key. Niet nóg een ethisch manifest in pdf-vorm, maar tools en formats die zowel publiek als journalistiek in het dagelijks leven verder helpen.

De praktijkkennis kwam onder meer van de Rijksuniversiteit Groningen, Karrewiet (het jeugdjournaal van de VRT) en de eindredactie van het NOS Journaal in makkelijke taal. Ook vanuit het lectoraat sloten onderzoekers Floor van der Wal en Anne Lisa Giesen aan. Zij vertelden over het begin van een onderzoek over morele jurisprudentie in journalistieke besluitvorming omtrent AI en misinformatie en lieten deelnemers dat ervaren via een journalistieke wargame. 

Elke redactie neemt dagelijks beslissingen die moreel geladen zijn. Meestal gebeurt dat  onder tijdsdruk, met incomplete informatie  en een inbox die in brand staat. Tijdens deze sessie kreeg het publiek twee casussen voorgelegd die zij in kleine groepen moesten bespreken om inzichtelijk te krijgen welke afwegingen zij maakten om tot een keuze te komen. Daaruit bleek dat keuzes vooral werden gemaakt aan de hand van intuïtie en ervaring en altijd in ruime samenspraak. Tot nu toe besluit men in de journalistiek voornamelijk op basis van wat ethisch verantwoord is. Fontys werkt momenteel aan een  wargame, met  moresprudentie, die het besluitproces moet bevorderen. Tijdens de conferentie werd duidelijk hoe urgent het is om die impliciete reflexen explicieter te maken. Journalisten hebben niet alleen feiten nodig, maar ook een gedeelde taal om te praten over de morele afwegingen achter hun werk dat redacties overstijgt. BENEDMO zoekt die ruimte op: samenwerken over landsgrenzen, disciplines en redacties heen zodat het iedereen meer grip krijgt op een informatielandschap dat steeds sneller verandert.

—

Deze tekst is geredigeerd met behulp van AI